Blog


Ik moet bekennen dat ik tot vorig jaar zelden (Engelstalige) Chinese media lees. Ik heb het wel een tijdje gedaan toen ik in 2011 in China arriveerde, maar kwam al snel tot de conclusie dat het nieuws in publicaties zoals bijvoorbeeld de China Daily behoorlijk gekleurd was. Niet dat dit niet het geval is in de internationale media, die op hun beurt een soms erg eenzijdige kijk op China geven, maar in de Chinese staatskranten lag de subjectiviteit er wel erg dik bovenop. Ik stoorde me vooral aan de ogenschijnlijk westerse verslaggevers die de Chinese standpunten over bijvoorbeeld de mensenrechten […]

Staatsmedia 2.0: The Paper en Sixth Tone


In China zijn de afgelopen twee jaar diverse nieuwe retailconcepten ontstaan. Een van de belangrijke drijfveren achter deze ontwikkeling is Alibaba’s ‘New Retail’-strategie waarin de Chinese e-commercereus online en offline meer wil laten samenvloeien. Een van de meest bijzondere voorbeelden van deze nieuwe strategie is de supermarktketen Hema die Alibaba heeft geopend. Woordspel Voordat er verkeerde conclusies worden getrokken: nee, Alibaba’s Hema heeft niets te maken met de Nederlandse HEMA en een woordvoerder van HEMA om een reactie vragen raakt daarom ook kant noch wal. In het Chinees spreek je Hema uit als ‘Guh-Maa’, anders dan de in Nederland bekende […]

China’s nieuwe retailconcepten: Alibaba’s Hema supermarkten


In 2015 deden twee winkels in Beijing en Hangzhou, gesponsord door Ant Financial’s Sesame Credit, een “eerlijkheidsexperiment”. De kassa’s werden onbemand achtergelaten en de klanten werd gevraagd om bij het verlaten van de winkel mobiel te betalen of cash geld te deponeren in een doosje. Veel klanten verlieten de winkels zonder (volledig) te betalen voor hun ‘aankopen’, soms met tassen vol boodschappen. Een van de winkels leed in een dag een verlies van 3.000 RMB (ongeveer 400 euro), maar het feit dat 82% van de boodschappen toch betaald werd mag misschien nog opmerkelijker worden genoemd. Het verdwijnen van de kassameisjes […]

China’s nieuwe retailconcepten: Onbemande winkels



Op een warme zomeravond in Chongqing liep ik met Dosar en zijn zus Yueyue door de woonwijk waar Dosar’s schoonouders een appartement hadden. Dosar en zijn vrouw woonden al jaren in hetzelfde appartement, samen met twee katten. Een koppeltje gehuld in identieke pyjama’s kwam ons tegemoet. Het bleken bekenden van Dosar te zijn die een appartement huurden dat hij binnenkort zou kopen. In eerste instantie dacht ik dat de tijd eindelijk was aangebroken waarop Dosar en zijn vrouw hun intrek zouden nemen in hun eigen stekkie, maar niets bleek minder waar. Dosar’s ouders zijn erg bescheiden en wonen in het […]

De zware plicht van Chinese grootouders


Ieder jaar probeer ik in een andere provincie van China de hoogtepunten te bezoeken. China heeft honderden bijzondere plekken, prachtige landschappen en oude dorpjes waar de tijd stil lijkt te staan. Tenminste, voor de commercialisering toesloeg. Steeds vaker zie ik dat bezienswaardigheden meer en meer op elkaar beginnen te lijken. Met de groeiende middenklasse stijgt ook de reislust bij de Chinese consument. Natuurlijk willen ze hun eigen land, dat al zo vaak bewonderd is door buitenlanders, zelf ook gaan bekijken. Het afgelopen decennium groeide het binnenlandse toerisme in China jaarlijks met 10-15%. Dit levert enorme stromen binnenlandse toeristen op. In […]

Hoe binnenlands toerisme China verpest


Twee weken geleden lazen we op China2025 hoe China’s mobiele betaalsystemen inmiddels de grenzen van het land over zijn gegaan en de rest van de wereld proberen te veroveren, met de Chinese toerist als springplank. Ook Nederland kan bezoekers uit het Middenrijk inmiddels met een Chinese app laten betalen. We spreken met Thijs van der Toom en Quinten Kemp van NextportChina, een online marketingbureau dat Nederlandse bedrijven helpt de Chinese consument te bereiken, over de komst van AliPay. “Als we AliPay en WeChat Pay met elkaar vergelijken dan zien we dat AliPay in Europa vooralsnog een duidelijke voorsprong heeft genomen”, […]

AliPays-Bas: Chinees mobiel betalen in Nederland



Twee weken geleden lazen we in deze serie over mobiel betalen hoe afrekenen met de smartphone in slechts drie jaar tijd volkomen normaal is geworden in China. Alipay (520 miljoen gebruikers), een dienst van Alibaba spin-off Ant Financial, en WeChat Pay (600 miljoen gebruikers), onderdeel van Tencent’s populaire chat-app WeChat, beslaan samen 94% van de markt. Die thuismarkt is niet meer genoeg voor de twee bedrijven: Chinees mobiel betalen is inmiddels de grens overgegaan… Een van de redenen voor de agressieve internationale expansie die in 2015 door Ant Financial is ingezet is de afvlakkende groei in China. Ruim 80% van […]

Chinees mobiel betalen gaat de grens over


Er is heel wat beweging geweest in de markt van mobiel betalen in China sinds ik er in 2015 voor het laatst over schreef. Destijds had Alipay een marktaandeel van 77% en WeChat 14%. WeChat heeft echter een flinke opmars gemaakt en heeft momenteel al 40% procent van de markt in handen, terwijl Alipay’s aandeel is geslonken naar 54% (bron: Analysys). Overigens is het gemiddelde bedrag bij WeChat lager, maar het aantal transacties hoger. Dit is eenvoudig te verklaren: Alipay is sterk gerelateerd aan e-commerceaankopen op Alibaba’s Tmall en Taobao, die tegenwoordig grotendeels via de mobiele telefoon worden gedaan, terwijl […]

Heeft China afscheid genomen van contant geld?


Over China raak je nooit uitgelezen. Er is zoveel interessant aan de cultuur van het land, dat er altijd wel iets nieuws te verkennen is. In 2012 publiceerde Richard Burger het boek Behind the Red Door – Sex in China. Ik woonde toen zelf twee jaar in het land en was inmiddels wel nieuwsgierig naar dit aspect van de cultuur. Het was het eerste uit een reeks (Engelstalige) boeken die ik over het onderwerp las. Ik wil de bevindingen graag met jullie delen. Behind the Red Door – Sex in China – Richard Burger (2012) Burger’s boek is geen lang […]

Vier keer seks in China



Gedurende de twee jaren die ik als internationaal vrijwilliger doorbracht in China Xi’an, de stad in Midden-China die vooral bekend is vanwege haar Terracottaleger, heb ik te maken gehad met diverse lokale NGO’s. Het mooiste voorbeeld daarvan is Tony Day en de Yellow River Soup Kitchen. De Yellow River Soup Kitchen ontfermt zich over de daklozen in de stad. De organisatie is zo’n 12 jaar geleden ontstaan toen Tony Day, een Brit, op doorreis naar een meditatiecentrum in India in Xi’an arriveerde. Hij was eigenlijk van plan de stad slechts een paar dagen te bezoeken, maar besloot wat langer te […]

Daklozenhulp in Xi’an – The Yellow River Soup Kitchen


Twee weken geleden lazen we hoe in China online statistieken gemanipuleerd worden. Verkopers op e-commerceplatforms roepen de hulp in van ‘brushers’ die tegen betaling neprecensies schrijven en waterlegers worden ingehuurd voor het plaatsen van positieve reacties op overheidsbeleid of commerciële producten en diensten. In dit tweede artikel kijken we naar drie andere oplichtingspraktijken: zombies, click farms en manipulatie van virtuele cadeautjes op livestreamingplatforms. Zombies – heeft hij echt zoveel volgers? Het hebben van veel volgers op social media geeft aanzien. Het stimuleert meer mensen om je ook te volgen. En het  heeft in sommige gevallen zelfs monetaire waarde, bijvoorbeeld als […]

Leugens en bedrog op China’s internet – zombies, click ...


Chinezen vertrouwen de informatie die verstrekt wordt op internet niet en ze hebben daar goede redenen voor. Op e-commercewebsites worden namaakartikelen aangeboden, crowdfundingprojecten gelanceerd waarvan de initiatiefnemers van de aardbodem verdwijnen en net als in de offline wereld wordt met diverse oplichtingspraktijken mensen hun geld afhandig gemaakt. China’s netizens vertrouwen daarom vooral op informatie die ze elkaar verstrekken. In een KPMG- onderzoek uit 2014 bleken recensies op social media met 39% veruit de belangrijkste informatiebron voor online shoppen. In een Epsilon onderzoek uit 2016 gaf 60% van de ondervraagden aan goede ervaring met een merk of bedrijf te delen op […]

Leugens en bedrog op China’s Internet – Brushers en waterlegers



Ik zie het steeds vaker voorbij komen de laatste tijd: het nieuws dat het aantal Chinezen dat ons land bezoekt stijgt en dat de toeristische sector dus maar heel snel Chinees moet gaan leren. Slechts de eerste bewering is waar, de andere is volkomen onzin. Er bestaat natuurlijk geen twijfel over het feit dat je de Chinese toerist beter kunt bedienen als je zijn moedertaal spreekt. Maar dat geldt net zo goed voor alle andere nationaliteiten die ons landje bezoeken. Zijn we in het verleden massaal Japans, Italiaans, Spaans en Russisch gaan leren? Dat zijn namelijk ook talen die veel […]

Waarom winkeliers en horecaondernemers geen Chinees hoeven leren


In april 2017 was ik vier jaar in Nederland, na de eerste dertig jaar van m’n leven in China te hebben gewoond. Veel van mijn gewoonten zijn spontaan ‘vernederlandst’, maar veel Chinese gewoonten zijn nog steeds sterk aanwezig in mijn leven. Zo vond ik, toen ik pas in Nederland was kaas niet lekker, maar nu eet ik vaak wat kaas als ik trek heb. Ik eet het in plakjes en soms zelfs een heel stuk afgesneden van een blok. Vier jaar geleden vond ik het altijd vreemd om Nederlanders ijs te zien eten in de winter. Ook zag ik Nederlanders […]

Hoe Nederland mijn gewoonten veranderde


In februari vond de door het LeidenAsiaCentre georganiseerde conferentie China, The Netherlands and Europe plaats, waar China-experts Garrie van Pinxteren (voormalig China-correspondent voor de NRC en de NOS, en docent journalistiek) en Frank Pieke (hoogleraar Modern China Studies aan de universiteit van Leiden) hun nieuwe boek Nederland door Chinese Ogen presenteerden. Het klonk als een interessante publicatie door twee gerespecteerde kenners die erom bekend staan genuanceerd over China te communiceren en stereotypen te vermijden. Ik heb het boek dan ook direct in digitale vorm aangeschaft. Om maar meteen met de deur in huis te vallen: het boek maakt de belofte […]

Boekrecensie: Nederland door Chinese ogen



Er was die dag in april 2012 duidelijk iets anders op kantoor. Het kwam niet vaak voor dat al het personeel van de Chinese NGO waar ik werkte zo opgewonden met elkaar in discussie was. Ik vroeg me af wat er aan de hand was maar toen een van m’n Chinese collega’s de naam ‘Bo Xilai’ liet vallen wist ik genoeg. Bo, de burgemeester van Chongqing, was uit zijn functie ontheven en zijn vrouw, Gu Kailai, werd verdacht van de moord op Britse zakenman Neil Heywood. Van alle schandalen die ik in mijn twee jaar in China voorbij heb zien […]

Het Bo Xilai schandaal – in woord en geluid


Gisteren werden in Londen de Freedom of Expression Awards 2017 uitgereikt, een initiatief van Index on Censorship, een non-profit organisatie die opkomt voor wereldwijde vrijheid van meningsuiting. Winnaar in de categorie ‘Art’ was de politiek cartoonist Wang Liming, beter bekend als Rebel Pepper. Rebel Pepper, die in zijn eigen werk regelmatig voorbij komt als opstandige chilipeper, is een van de Chinese cartoonisten die noodgedwongen in het buitenland verblijft. Rebel Pepper De dagen voordat de Chinese overheid in augustus 2013 de teugels flink aantrok op het Chinese internet en een aantal prominente microbloggers duidelijk maakte dat kritiek op de centrale overheid […]

Chinese politiek cartoonisten in ballingschap


Een van de meest interessante aspecten aan het hedendaagse China is het leven van de jeugd en jong volwassenen in het land. Na de generaties die de Grote Hongersnood van de jaren ‘50, de Culturele Revolutie van de jaren ‘60 en ‘70 en de Opendeurpolitiek van de jaren ‘80 hebben meegemaakt zijn dit de jongeren die gevormd zijn door de redelijk stabiele jaren ‘90 en het eerste decennium van de nieuwe eeuw. Het zijn veelal jongeren die zonder broers en zussen zijn opgegroeid en zijn overspoeld door zowel vertroetelende als verstikkende aandacht van hun familie. Het is de generatie die […]

China’s Millennials: Wish Lanterns



Twee weken geleden bespraken we WeChat’s nieuwe mini programs, kleine appjes die je kunt laden in WeChat zonder er grote losstaande apps voor te hoeven downloaden. Rondom het moment van de lancering van de mini programs explodeerde tech-nieuwswebsites met berichten over deze nieuwe functionaliteit. Sommigen beweerden dat deze ontwikkeling het einde van de app stores in zou luiden. Anderen deden de apps af als oude wijn in nieuwe zakken; niets meer dan web apps die al langer bestonden of functionaliteit die al beschikbaar was binnen WeChat’s service accounts. De waarheid ligt naar mijn mening ergens in het midden. De bewering […]

WeChat Mini Programs: revolutie of hype?


Vanaf 2012 gaf WeChat, de populaire Chinese chat-app die 846 miljoen maandelijks actieve gebruikers had in het derde kwartaal van 2016, mij voldoende stof tot schrijven. Een paar keer per jaar was er wel innovatie die China op z’n kop zette, of het nu de digitalisering van rode envelopjes was of de invoering van official accounts en het mobiele betalen. In 2016 had ik voor het eerst het gevoel dat de vaart er een beetje uit was bij de innovatie die moederbedrijf Tencent liet zien in WeChat. Er waren diverse derde partijen die indrukwekkende apps binnen WeChat ontwikkelden, campagnes voerden […]

WeChat Mini Programs


In deze serie volgen we de Chinese Jessica Sun in haar ervaringen als lerares Chinese Taal en Cultuur op Nederlandse middelbare scholen. De afgelopen maanden lazen we hoe Jessica Sun, docent Chinese Taal en Cultuur, begon aan een lange studie aan de Universiteit van Leiden met als doel het behalen van haar lerarenbevoegdheid. Twaalf jaar na te zijn afgestudeerd aan een Chinese universiteit zit ze opnieuw tussen jonge studenten die soms half zo jong zijn als zij. “Het is een erg bijzondere ervaring want ik zit tussen studenten die een jaar eerder nog bij mij in de klas hadden kunnen […]

De Chinese Lerares: Studeren in China versus Nederland



Vorige maand lazen we hoe Jessica Sun, docent Chinese Taal en Cultuur, begon aan een lange studie aan de Universiteit van Leiden met als doel het behalen van haar lerarenbevoegdheid. Voordat Jessica daadwerkelijk aan haar studie begon had ze de mogelijkheid om deel te nemen aan de traditionele introductieweek, de EL CID (Enige Leidse Commissie Introductie Dagen). In vijf dagen leren de gloednieuwe universiteitsstudenten de stad kennen, vinden er diverse informatiesessies plaats, maar ook sportdagen en verschillende feesten. Deelname was vrijwillig en Jessica twijfelde… “Ik was eerst nogal terughoudend. Ten eerste omdat het hele programma in het Nederlands zou zijn […]

De Chinese Lerares: de vreemde wereld van de introductieweek


Voor westerlingen die in China wonen zijn er meestal talrijke redenen om weg te willen uit het land, of het nu de voedselveiligheid, kwaliteit van het onderwijs voor kinderen of de luchtvervuiling is. Maar vraag ze daarna wat ze missen en vrijwel iedereen zal zeggen ‘het Chinese eten’. Westerlingen krijgen een sterke vorm van ‘omgekeerde heimwee’ bij herinneringen aan de fantastische Chinese keuken. Voor je vertrok uit Nederland ging je wel eens naar de afhaalchinees of zo’n ‘all you can eat’-buffet in een Chinees-Indisch restaurant maar daar haal je na terugkomst je neus voor op. “Die voor Nederland zo kenmerkende […]

Chinees koken kun je echt zelf!


Chinese Taal- en Cultuurlessen
Vorig jaar volgden we de docente Chinese Taal en Cultuur Jessica Sun. We lazen hoe ze in 2013 naar Nederland kwam en aan de slag ging als lerares, hoe ze moest wennen aan het Nederlandse onderwijs en de Nederlandse studenten en hoe ze haar eigen lesmethoden ontwikkelde. De komende maanden praten we met haar over de studie die ze inmiddels zelf volgt aan de Universiteit van Leiden. Lesbevoegdheid Sinds vorig jaar is er behoorlijk wat veranderd voor Jessica. “Ik geef nog steeds les op een aantal scholen, maar ik ben nu zelf ook student aan de Universiteit van Leiden. Ik […]

De Chinese Lerares: Docent terug in de schoolbanken



In mijn vorige artikel schreef ik over de laatste overheidsmaatregelen op het gebied van internetcensuur. Internet is echter een dynamisch en zich steeds ontwikkelend medium waar nieuwe technologieën, platforms en media razendsnel opkomen, vooral in China. Waar de overheid ooit een kat-en-muisspel speelde met de netizens speelt de strijd zich nu af met de technologie. Recente wetgeving en regels dienen nu ook toegepast te worden op communicatievormen die ten tijde van het maken van die wetten nog niet ingeburgerd waren. In augustus 2016 kondigde de Cyberspace Administration of China (CAC), het orgaan dat toezicht houdt op het internet, aan dat […]

Internetcensuur voor China’s live-streaming video


Vanaf het moment dat ik in 2011 voet zette op Chinese bodem ben ik gefascineerd door de internetcensuur in het land. In de periode dat ik in China verbleef was het internet een plek van een constant kat-en-muisspel tussen de Chinese netizens en de overheid. Erg vermakelijk om te zien hoe deze netizens steeds weer een manier vonden om met plaatjes en woordspel de censuur te omzeilen [1]. Na augustus 2013 kwam hier grotendeels een einde aan toen de Chinese overheid het verspreiden van geruchten op sociale media strafbaar maakte met sancties van celstraffen tot 3 jaar. De definitie van […]

Censuur onder Xi


Twee weken geleden besprak ik de bijzondere marketingtactieken van de Chinese smartphonefabrikant Xiaomi. Het bedrijf slaagde er binnen drie jaar na de release van haar eerste telefoon in 2011 in om met een innovatief business model, waarbij kwalitatief hoge smartphones tegen lage prijzen verkocht werden, marktleider in China te worden. Xiaomi maakte in 2014 een groei van 300% in het aantal verkochte telefoons mee en de beurswaarde van Xiaomi werd ingeschat op $46 miljard. Het ging goed met Xiaomi, zo goed zelfs dat CEO Lei Jun aankondigde in 2015 te zullen groeien van verkoop van 61 miljoen smartphones in 2014 […]

Xiaomisère: Chinese smartphone in de problemen



Xiaomi Mitu
Ik was ooit een groot fan van het Chinese smartphonemerk Xiaomi. Ik bewonderde het bedrijf om de rebelse ‘underdogaanpak’ en tegendraadsheid waarmee het haar producten in China aan de man bracht. Xiaomi was een van de eerste Chinese merken die smartphones van een hoge kwaliteit verkochten voor de helft van de prijs van grote jongens als Samsung en Apple. Maar in 2016 lijkt het 6 jaar oude bedrijf van haar voetstuk te zijn gevallen. In twee artikelen onderzoek ik op China2025.nl de opkomst en mogelijke ondergang van Xiaomi. Hunger marketing Een jaar geleden kocht ik uiteindelijk voor het eerst een […]

Xiaomi: de opkomst van een Chinese smartphone


Tijdens de twee jaar dat ik in China woonde en mijn jaarlijkse bezoeken heb ik zo’n 40.000 kilometer afgelegd in het land en van de 30 hoogtepunten die Lonely Planet beschrijft heb ik inmiddels 23 bezocht. Het heeft me niet alleen veel geleerd over het land, maar ook over de wensen en het gedrag van de Chinese toerist. Ik kan iedereen die deze mensen als doelgroep heeft voor zijn business aanraden ook eens door China te reizen. Het leert je enorm veel over de manier waarop je deze klanten kunt bekoren. In deze laatste aflevering in de serie over Chinees […]

Reizen in China en het gedrag van de Chinese toerist


Volgens het Nederlands Bureau voor Toerisme en Congressen (NBTC) kwamen vorig jaar 300.000 Chinezen naar Nederland. Hoewel oorspronkelijk een groei naar 350.000 verwacht werd voor 2016 zijn de prognoses inmiddels bijgesteld; door de diverse aanslagen in Europa laten veel Chinezen West Europa links liggen en wordt een daling van 5% verwacht. Ondanks deze daling blijft het een groot aantal, waar de toeristische en retailsector flink van profiteren. Twee weken geleden vertelde ik over mijn ervaringen met mijn schoonouders als toeristen in Nederland. Daarbij bleek dat de manier waarop de Nederlandse toeristische sector de Chinezen ontvangt nog veel te wensen overlaat. […]

Hoe verbeteren we de dienstverlening aan Chinese toeristen?



In een eerder blog vertelde ik over het bezoek van mijn schoonouders en de verschillen in cultuur en levensstijl tussen Nederlanders en Chinezen die daarbij naar voren kwamen. We zijn natuurlijk niet een maand lang binnen blijven zitten; ze waren erg benieuwd naar het leven in Nederland. Tijdens de tripjes die ik en mijn vrouw met hen maakte werd vaak pijnlijk duidelijk hoe slecht de Nederlandse toeristische sector soms nog is ingericht op Chinese bezoekers. Chinese toeristen kun je grotendeels indelen in twee groepen. Allereerst is er de categorie die graag in groepsverband reist. Dit zijn vaak gepensioneerde Chinezen of […]

Hoe Nederland de Chinese toerist tekort doet


Sinds 2011 lees ik al internetartikelen en tech-nieuws over China. Omdat daar dagelijks minstens één Alibaba-gerelateerd bericht bij zit moet ik inmiddels ruim 2.000 Alibaba-artikelen gelezen hebben. Toch blijf ik altijd benieuwd naar wat boeken over het bedrijf me te vertellen hebben. Naast het uitermate teleurstellende Alibaba: The Inside Story Behind Jack Ma and the Creation of the World’s Biggest Online Marketplace recenseerde ik vorig jaar al Alibaba’s World. Dat laatste boek, geschreven door voormalig Alibaba-medewerker Porter Erisman, had z’n beperkingen maar raadde ik in combinatie met Erisman’s film Crocodile in the Yangtze toch van harte aan. Nu is er […]

Boekrecensie: Alibaba – The House That Jack Ma Built


Toen China’s e-commercegigant Alibaba in 2014 naar de beurs ging zag ik voor het eerst persberichten van betekenis in de Nederlandse media verschijnen over het bedrijf. En die logen er niet om. Alibaba zou na de beursgang de stap naar het westen maken en de concurrentie aangaan met onze Nederlandse trots Bol.com en Coolblue. Ik schreef destijds een artikel over deze ongefundeerde angst en gaf een korte inleidende presentatie over hetzelfde onderwerp tijdens een vertoning van de film Crocodile in the Yangtze in Amsterdam. In zowel het artikel als de presentatie probeerde ik te beargumenteren dat Alibaba meer een kans […]

Zijn we nog steeds bang voor Alibaba?



Ik heb lang genoeg in China gewoond en met Chinezen gegeten om voorbereid te zijn op smakgeluiden tijdens het eten. Ik was daarom niet echt meer geshockeerd door het aantal decibellen dat mijn schoonvader ’s ochtends tijdens het eten van zijn noodles produceerde. Maar ik kon maar niet wennen aan het feit dat juist mijn schoonmoeder elke keer als ze tegenover me zat ongegeneerd een boer liet. In de maand dat ze Nederland bezochten brachten we vijf dagen samen met mijn ouders door in een zespersoonsappartment op Terschelling. Het was bewonderenswaardig hoe ze, onder de bezielende leiding van hun dochter, […]

Chinezen over de vloer: Sma(k)kelijk eten!


Op China2025.nl schrijf ik samen met een aantal andere bloggers regelmatig over de cultuurverschillen waar we in China mee te maken krijgen. Maar minstens zo interessant is de vraag hoe Chinezen Nederland ervaren als ze hier komen. Afgelopen zomer bezochten mijn schoonouders ons voor het eerst in Nederland. We waren al meerdere keren bij hen in Datong in de provincie Shanxi geweest, maar dit was de eerste keer dat zij ons hier bezochten. Het was zelfs de eerste keer dat ze buiten China kwamen. Mijn schoonouders zijn eenvoudige mensen. Ze behoren niet tot de uitschieters in de Chinese maatschappij. Geboren […]

Chinezen over de vloer: Nederland door Chinese ogen


Enige tijd geleden moest mijn vrouw een uittreksel ophalen bij een instantie die China’s zogenaamde dang an beheert. De dang an is een envelop die van elke burger belangrijke officiële documenten en persoonsgegevens bevat. Toen de envelop geopend werd en ze zag wat deze allemaal bevatte was ze verbaasd en geschokt. Niet alleen kwamen de uitslagen van haar belangrijke examens, te weten de gao kao, China’s toelatingsexamen voor de universiteiten, tevoorschijn maar zelfs de examens zelf met al haar antwoorden! De dang an bevatte zelfs beoordelingen door haar leraren op de lagere school. Momenteel maakt de manier waarop de overheid […]

China’s sociaal krediet. Big Data, Big Brother?



Begin 2015 gaf China’s Centrale Bank acht bedrijven toestemming voor het ontwikkelen van kredietwaardigheidsmodellen. China’s grote internetbedrijven, de BAT (Baidu, Alibaba en Tencent) hebben deze kans aangegrepen om op basis van de grote hoeveelheden data die zij verzamelen over hun klanten allen hun eigen kredietscoremodellen te ontwikkelen. En ze gaan daarbij ver in de data die gebruikt wordt… Sesam open u? Sesame Credit (Zhima Credit) is een initiatief van de Alibaba spin-off Ant Financial. Sesame berekent een kredietwaardigheidscore tussen 350 en 950 punten. Ant Financial gebruikt big data uit haar andere product, de online/mobile betalingsapp Alipay, om op basis van […]

Pronken met je kredietwaardigheid


De hoeveelheid klantgegevens die bedrijven verzamelen is in de afgelopen jaren flink toegenomen. Veel online gegevens zoals het surf- en klikgedrag van consumenten kunnen inmiddels gekoppeld worden aan gegevens uit andere bronnen zoals het koopgedrag in winkels. Omdat het om enorme hoeveelheden data met een grote diversiteit gaat die continu verandert is gigantische rekencapaciteit van megacomputers nodig om alles te kunnen verwerken, analyseren en gebruiken. We spreken in dat geval van big data. Als we kijken naar China zijn de ontwikkelingen op het gebied van big data erg interessant. Met 780 miljoen online Chinezen in het eerste kwartaal van 2016 […]

Big data van honderden miljoenen Chinese consumenten


Voordat ik in 2011 naar China vertrok had ik ze in Nederland her en der wel eens gezien. Maar behalve enkele QR-codes in musea die je snel naar een website konden sturen voor meer (multimedia-) informatie kon ik me niet direct een handige toepassing herinneren. Ik verbaas me zelfs nu nog over QR- codes op vrachtwagens; alsof ik achter het stuur niets beters te doen heb dan QR-codes scannen. Vakspecialisten zijn het er dan ook over eens dat QR-Codes in het westen nooit echt populair zijn geworden door het gebrek aan praktische toepassingen. Hoe anders is dat in China… De […]

Waarom zijn QR-codes wel populair in China?



China is in de afgelopen decennia sterk geürbaniseerd. Inmiddels woont 56% van de Chinezen in wat gedefinieerd mag worden als een ‘stad’ en de doelstelling van de regering is dat in 2030 één miljard Chinezen in steden woont. Degenen die zelden een stap buiten grote plaatsen als Beijing en Shanghai zetten zouden wel eens kunnen vergeten dat er nog steeds honderden miljoenen Chinezen in ruim 600.000 plattelandsdorpjes, met vaak minder dan 1.000 inwoners, wonen. Nu in China binnenlandse investeringen en de exporten niet langer de grote drijvers van economische groei lijken te zijn verschuift het overheidsbeleid naar het stimuleren van […]

Het Chinese platteland als groeimotor voor e-commerce


Terugkijkend op mijn ervaringen in China waarvan ik er de afgelopen maanden een aantal gedeeld heb op China2025.nl besef ik vaak hoe ik zaken anders had kunnen aanpakken. Hoe ik dingen minder persoonlijk had kunnen opvatten en mezelf niet constant tot frustratie had moeten laten leiden. Maar dat is nu. Ik vertelde een studente die me interviewde over cultuurverschillen dat ik heel erg heb geprobeerd te begrijpen en accepteren, maar dat het soms enorm moeilijk is als de wereld om je heen zo irrationeel en vreemd lijkt te zijn. Het begrijpen van de context Als je eerst leert begrijpen waarom […]

Cultuurverschillen: Van begrijpen naar accepteren


Het moeilijkste van werken in een andere cultuur zijn situaties die niet stroken met je eigen normen en waarden. Of situaties die ingaan tegen je gevoel van integriteit en eigenwaarde. Maar zelfs in zo’n situatie moet je je regelmatig afvragen of het veel zin heeft en productief is om je je overal druk over te maken. Misschien moet je sommige dingen gewoon accepteren zoals ze zijn. Je bent een eenling en te gast in een ander land en gaat niet in je eentje die hele cultuur veranderen. De spreuk ‘verander wat je niet kunt accepteren, accepteer wat je niet kunt […]

Cultuurverschillen: Een botsing met je eigenwaarde



Als internationaal vrijwilliger met een inkomen onder het gemiddelde salaris van een inwoner van Xi’an heb ik in China twee jaar in een situatie gezeten die anders is dan het gros van de buitenlanders die een tijd in het land verblijft. Het leerde me veel sneller en beter te begrijpen hoe het leven van de gemiddelde Chinees in elkaar stak. Maar nog waardevoller was het feit dat ik, samen met een tweede internationaal vrijwilliger, in een kleine non-profitorganisatie werkte met enkel Chinezen die geen tot nauwelijks Engels spraken (en ik op dat moment weinig tot geen Chinees). Beide vrijwilligers hadden […]

De mysteries van een Chinese organisatie


De laatste tijd is er veel te doen omtrent cultuurverschillen tussen Nederland en China. De belangrijkste oorzaak hiervoor was het conflict tussen ADO Den Haag en eigenaar Wang Hui. De meningen over de bewering dat de conflicten het gevolg waren van cultuurverschillen liepen uiteen. Aan de ene kant had je de voorzitter van de supportersvereniging die beweerde dat er geen cultuurverschillen bestonden omdat hij ‘nog steeds een patatje oorlog kon kopen, nadat een Chinees zijn favoriete snackbar had overgenomen’. Aan de andere kant had je een leger aan China-deskundigen die in de media kwamen vertellen dat het allemaal kwam doordat […]

Hoe overbrug je cultuurverschillen met Chinezen?


In de vorige aflevering van deze serie lazen we hoe Jessica moest wennen aan het Nederlandse onderwijssysteem en de leerlingen in haar klassen. Dit keer staan we stil bij de manier waarop ze haar lesmethoden ontwikkelde. Coaching Jessica werkte tot nu toe op verschillende scholen in Noord-Brabant. “Over het algemeen zijn al mijn collega’s altijd erg behulpzaam geweest. In tegenstelling tot die in Nederland hebben docenten in China niet echt de mogelijkheid om stage te lopen. Als ze hun opleiding voltooien moeten ze meteen aan de slag op een school en er is geen coach om hen te begeleiden. Ze […]

De Chinese lerares: Lesmethoden ontwikkelen



Toen Jessica Sun in 2013 van China naar Nederland migreerde dacht ze in eerste instantie nieuw werk te kunnen vinden bij een Nederlandse universiteit. In China was ze werkzaam geweest als studieadviseur op een internationale school waar Chinese tieners door buitenlandse leraren werden klaargestoomd voor een studie in het buitenland, vooral in de Verenigde Staten en Groot-Brittannië. Jessica hielp de studenten bij het uitzoeken van een school en met het aanmeldingsproces en had verwacht dat Nederlandse universiteiten behoefte zouden hebben aan Chinese medewerkers die konden helpen bij de opvang en begeleiding van Chinese studenten. Nederlandse universiteiten bleken echter niet zo […]

De Chinese lerares: Wennen aan Nederlandse scholen


In mijn vorige artikel beschreef ik hoe een Chinese traditie, het uitdelen van rode enveloppen (hong bao) met geld tijdens Chinese feestdagen als Chinees Nieuwjaar, de afgelopen jaren gedigitaliseerd is en enorm populair is geworden in apps als WeChat en Alipay. Deze keer bekijken we hoe de strijd tussen de grote internetbedrijven dit jaar nog heviger werd. WeChat’s wazige foto’s Op 1 januari, in China ook een feestdag maar niet half zo belangrijk als Chinees Nieuwjaar, kregen we al een voorbode van wat komen ging. Op WeChat, de populaire chat-app van internetbedrijf Tencent, werden op die dag al 2,3 miljard […]

De oorlog van de digitale rode enveloppen


Van origine worden worden er met Chinees nieuwjaar (maar ook bij andere gelegenheden, zoals huwelijken) rode enveloppen uitgereikt, bijvoorbeeld door werkgevers aan hun personeel of door oudere familieleden aan kinderen. De rode envelop is gevuld met geld, variërend van bedragen van één euro tot honderden euro’s, afhankelijk van de gelegenheid en wie geeft en ontvangt. De symboliek van het verpakken van dit geld in een envelop met een rode kleur, de kleur die in China een zeer positieve lading heeft, maakt het ‘geluksgeld’. In de afgelopen jaren is de rode envelop, of hong bao, gedigitaliseerd. Grote internetbedrijven gebruiken hong bao-gerelateerde […]

De digitalisering van de rode envelop



In januari 2014 publiceerden Jeffrey Towson, professor aan Peking University, en Jonathan Woetzel, senior partner bij McKinsey & Company, The One Hour China Book; een boek waarin ze beweerden aan de hand van zes verhalen in een uur de Chinese economie uit te kunnen leggen. Een jaar later volgde deel twee in de serie, The One Hour China Consumer Book, waarin het tweetal het gevecht om de Chinese consument uit de doeken doet. Inhoudelijk In The One Hour China Book slaan de auteurs de spijker op de kop met de zes grootste trends in China: verstedelijking, productieschaal, de opkomst van […]

Boekrecensie: China begrijpen in twee uur?


Als iets een belangrijke trend was in de wereld van het Chinese internet in 2015 dan was het wel die van overnames en fusies van een aantal bedrijven die elkaar tot voor kort nog naar de keel stonden in hevige concurrentie. In 2015 zijn veel internetbedrijven tot de conclusie gekomen dat die concurrentie, welke gepaard gaat met het verbranden van miljoenen aan marketingbudget, uiteindelijk het einde zou kunnen betekenen voor beide partijen. Of erger nog, dat een derde partij er met het spreekwoordelijke been (lees: marktaandeel) vandoor gaat terwijl zij erom vechten. Daarnaast zijn ook veel investeerders terughoudend geworden in […]

Het jaar van de ongemakkelijke internetfusies


In het land van de Great Firewall waar platforms als Twitter, YouTube en Facebook geblokkeerd zijn schoten de afgelopen 10 jaar kopieën als paddestoelen uit de grond. Het om politieke redenen blokkeren van westerse platforms leidde in China tot een bloeiende binnenlandse internetindustrie maar ook tot zware concurrentie. Daar waar we in het westen slechts één of twee populaire sociale netwerken kennen en één microblog waren er in China meerdere klonen opgestaan die niet het voordeel hadden van ‘first entrance’ voorsprong in de markt. In tegenstelling tot hun soms lui aandoende westerse tegenpolen moesten deze platforms dus stevig blijven doorontwikkelen […]

Wie wordt het WeChat van het westen?